Warunki meteorologiczne:
O wystąpieniu fytoftorozy w dużym stopniu decydują warunki meteorologiczne. Głównym czynnikiem są intensywne i długotrwałe opady, które powodują zaleganie wody w obrębie systemu korzeniowego. Takie warunki wystąpiły jesienią 2017r. W listopadzie oraz w grudniu zanotowano wysokie opady, które ponad dwukrotnie przewyższyły średnią wieloletnią (wyk.1).
Wykres 1. Suma opadów podczas jesieni 2017 oraz zimy i wiosny 2018 (woj.lubelskie)
[betteroffer taxonomy=”malina_cat”]To co widzisz stanowi tylko niewielki fragment dostępnego artykułu. Możesz już teraz wykupić dostęp do całości klikając w przycisk poniżej.[/betteroffer][betterpay amount=”98.40″ button=”images/buynow_1.png” description=”Dostęp do treści artykułu” validity=”0″ validity_unit=”d” ids=”” taxonomy=”malina_cat”]
Objawy:
Zgnilizna korzeni maliny jest powodowana przez kilka pokrewnych gatunków organizmów grzybopodobnych należących do rodzaju Phytophthora spp.
Do tej pory udało się wyizolować następujące gatunki: P. megasperma, P. cryptogea, P.citriocola, P. cactorum i co najmniej dwa dodatkowe niezidentyfikowane gatunki. Choroba, przy sprzyjających warunkach, okazuje się wyjątkowo niszczycielska na podatnych odmianach. Zainfekowane rośliny stają się słabe i skarłowaciałe, ponadto są szczególnie podatne na zimowe uszkodzenia. Choroba występuje głównie na glebach ciężkich, na niżej położonych końcach rzędów i spadkach terenu. Objawami jest ogólny brak wigoru roślin. Zdrowe pędy mogą nagle zamierać i wyłamywać się późną wiosną lub latem. Liście początkowo przybierają barwę żółtą, czerwoną lub pomarańczową i zasychają. Zakażone rośliny często występują placami, a infekcja rozprzestrzenia się wzdłuż rzędu. Więdnięcie i pastorałowate zaginanie pędów roślin może być też spowodowane przez inne czynniki (np. zimowe uszkodzenia), dlatego konieczne jest zbadanie systemu korzeniowego zainfekowanych roślin w laboratorium, w celu zdiagnozowania choroby. W warunkach polowych podejrzane rośliny należy odkopać, a naskórek (zewnętrzna warstwa korzeni) zeskrobać z głównych korzeni i korony. Na zdrowych roślinach tkanka tuż pod naskórkiem będzie biała, a na roślinach ze zgnilizną korzeni tkanka ta będzie miała charakterystyczny ceglastoczerwony kolor (ostatecznie ciemnobrązowy, wtedy tkanka się rozpada). Czasami widoczna jest wyraźna linia między zainfekowaną i zdrową tkanką. Na wielu plantacjach, rośliny, które zamierają z powodu zgnilizny korzeni zostały wcześniej błędnie zdiagnozowane – jako uszkodzenia mrozowe. Jedną z głównych różnic w rozróżnianiu zgnilizny korzeni i obrażeń zimowych jest fakt, że rośliny zakażone zgnilizną korzeni Phytophthora, w miarę upływu czasu zanikają i nie wytwarzają zdrowych pędów jednorocznych, podczas gdy rośliny uszkodzone przez niskie temperatury będą zazwyczaj wydawać zdrowe pędy jednoroczne. Do odmian średnio odpornych należy ‘Polka’, do podatnych ‘Willamette’, ‘Sokolica’, ‘Radziejowa’ a do bardzo podatnych ‘Canby’ i ‘Heritage’.
Zabiegi ograniczające:
Nie ma jednego sposobu do walki z chorobą. Istnieje jednak wiele różnych praktyk lub metod, które plantatorzy mogą stosować w celu uniknięcia lub zminimalizowania strat. Żadna pojedyncza metoda nie jest w pełni skuteczna sama w sobie, najlepszą strategią jest opracowanie zintegrowanego programu zarządzania chorobami, w którym w ramach zintegrowanego podejścia wykorzystuje się jak najwięcej praktyk kontrolnych. Należy rozważyć i zastosować następujące metody:
1.Należy unikać wprowadzania organizmów grzybopodobnych Phytophthora spp. na plantacje. Dowody sugerują, że rośliny ze szkółek mogą być przyczyną początkowego wprowadzenia tego patogena. Na szczęście obecnie można kupić wiele odmian, które były rozmnażane za pomocą technik hodowli tkankowej w laboratorium i szklarni, bez kontaktu z glebą. Takie rośliny stwarzają niewielkie ryzyko wprowadzenia Phytophthora spp. na pole.
2.Każda metoda, która będzie zapobiegać gromadzeniu się wody wokół roślin, zmniejszy częstość występowania i nasilenie zgnilizny korzeni. Obejmuje to zarówno dobry wybór miejsca sadzenia, jak i modyfikację terenu. Modyfikacja ta polega na umieszczeniu odpływów oraz uprawie roślin na podwyższonych zagonach. Stosowanie systemu sadzenia na podniesionych zagonach może zapewnić znaczną kontrolę zgnilizny korzeniowej.
3.Oczywiste jest, że jedną z najlepszych technik zwalczania jakiejkolwiek choroby jest sadzenie odpornych odmian i unikanie odmian wysoce podatnych
4. Usuwać do worków zamierające, młode rośliny razem z korzeniami i palić
5. Odkazić miejsca po porażonych roślinach 0,5% Huwa San TR 50 (ok. 4 l cieczy na m2) (pozwolenie Ministra Zdrowia z 2016r.)
6. Przy nawadnianiu kropelkowym dodawać do wody Huwa San TR 50 w ilości 40 ml/m3 (pozwolenie Ministra Zdrowia z 2016r.)
7. Przy uprawie gleby w międzyrzędziach, po zjeździe z plantacji opryskać koła ciągnika i narzędzia/maszyny1% Huwa San TR (pozwolenie Ministra Zdrowia z 2016r.)
5. Odkażać obuwie w nasadzeniach, gdzie pojawiła się choroba
6. Przed założeniem plantacji (na co najmniej 1 miesiąc przed założeniem) fumigacja gleby za pomocą preparatu Basamid w dawce 500 kg/ha (nowa rejestracja)
7. Zastosowanie na około 1 miesiąc przed założeniem plantacji nawozu o działaniu fitosanitarnym Perlka w dawce 500 kg/ha
8. Na istniejących plantacjach (w rzędy) lub przed założeniem plantacji (rekomendujemy wykonanie analizy gleby metodą ogrodniczą w celu zbilansowania składników) wykonanie nawożenia siarczanem wapnia (AgroSulCa, Siarkomix) w orientacyjnej dawce 700-1200 kg ogranicza negatywny wpływ fytoftorozy na plonowanie malin
9. Zastosowanie preparatów humusowych o początku wegetacji co 2-3 tygodnie (np. H-850 WG 2-3 razy co 14 dni belką herbicydową (400 l cieczy/ha) lub z nawadnianiem w dawce 2-3 kg/ha w rzędy) ogranicza występowanie fytoftorozy
Fot. 1. Żółknięcie liści spowodowane porażeniem przez Phytophthora spp., ‘Przehyba’, 19.05.2017
Fot. 2. Zasychające pędy roślin porażonych przez Phytophthora spp. na odmianie ‘Przehyba’, 20.07.2017
Fot. 3. Zasychające pędy roślin odmiany ‘Polka’ porażonych przez Phytophthora spp.
Fot. 4. Zasychające pędy roślin odmiany ‘Polana’ porażonych przez Phytophthora spp. podczas nadmiernego nawadniania
Fot. 5-8. Różna wrażliwość odmian maliny przy sztucznej infekcji Phytophtora spp. materiału roślinnego w laboratorium (Orlikowski, Ptaszek, 2015)
[/betterpay]
