Kontakt:      mail. z.jarosz@doradcajagodowy.pl                tel. +48 500 453 102

Jak negocjować cenę tuneli i na co uważać przy zamówieniu? Adam Borzęcki | Z gleby w kokos, odc. 9

Czy przy zakupie tuneli najważniejsza jest cena? I co się dzieje, gdy konstrukcja stoi, sadzonki czekają w chłodni, a folii wciąż nie ma? W dziewiątym odcinku cyklu „Z gleby w kokos”, nagranym w Stacji Badawczo-Rozwojowej firmy Boryna, dr hab. Zbigniew Jarosz wraca do rozmowy z Adamem Borzęckim, współwłaścicielem stacji. Tematem są negocjacje przy zakupie tuneli i wybór wykonawcy, od czego zacząć zbieranie ofert, co przesądza o wyborze przy podobnych cenach, dlaczego terminowość stała się dziś najważniejsza, jak sprawdzić firmę i jakie błędy popełnił sam gość przy pierwszych tunelach.

Rozmowa odbyła się w tunelu z maliną odmiany Remotion. To nowa klubowa odmiana z Hiszpanii, którą na polski rynek wprowadza i sprzedaje Premium Berry. Według portalu podoslonami.pl Remotion to malina owocująca na pędach tegorocznych, o dużych, twardych owocach o regularnym stożkowatym kształcie i żywoczerwonej barwie, która nie ciemnieje po zbiorze. Jak każdą odmianę z południa Europy, trzeba ją jeszcze sprawdzić pod kątem mrozoodporności karp w polskich warunkach zimowych.

Od czego zacząć zbieranie ofert na tunele?

Adam Borzęcki radzi zacząć od kontaktu z firmami, które budują tunele. Trzeba każdej z nich powiedzieć, co chce się zrobić, i z każdą porozmawiać. Według niego już w tej rozmowie widać więcej niż w samej ofercie cenowej.

Niż cena to może nawet bardziej będzie ważne, z kim nam się będzie lepiej rozmawiało, kto nam będzie lepiej podpowiadał. Cena nie powinna być najważniejsza w tym całym procesie.

Adam Borzęcki, Boryna

Cena nie jest najważniejsza

Najważniejsze jest według gościa to, żeby projekt został zrealizowany na czas, a producent tuneli pomógł uniknąć oczywistych błędów, które popełniają nowicjusze. W rozmowach z kilkoma firmami da się wyczuć, kto rzeczywiście doradza, a komu chodzi wyłącznie o sprzedaż albo o wejście na rynek za wszelką cenę. Plantator, który pierwszy raz buduje tunele, nie zna jeszcze wszystkich „pułapek”, więc doradztwo wykonawcy jest dla niego realną wartością.

Dwie podobne oferty, co przesądza o wyborze?

Zbigniew Jarosz zapytał, co zrobić, gdy dwie oferty są podobne cenowo, a z oboma wykonawcami dobrze się rozmawia. Adam Borzęcki wskazuje dwa kryteria: kto dostarczy tunele bardziej w terminie i kto lepiej dopasuje się do sposobu budowy, który wybrał plantator.

Budowa własnymi siłami czy pod klucz?

Jeden plantator chce stawiać tunele sam i oczekuje od firmy tylko instruktora, który pokaże, jak to robić. Inny nie chce się angażować w budowę i oczekuje, że firma wybuduje wszystko. Przy obecnej liczbie inwestycji nie każda firma zdąży wybudować tunel w terminie. Często jednak chętnie przyśle jednego montera, który razem z ludźmi plantatora postawi konstrukcję. Wybór wykonawcy trzeba więc dopasować do tego, ile pracy gospodarstwo może i chce wykonać samo.

To spójne z tym, co w odcinku 3 mówił Mateusz Antas z AZ Tunel: montaż samej konstrukcji pod nadzorem i według wytycznych producenta to realne pole do oszczędności, ale naciąganie folii i montaż bram przy pierwszym tunelu lepiej zlecić doświadczonej ekipie.

Terminowość to dziś najważniejszy parametr oferty na budowę tuneli.

Adam Borzęcki budował swoje tunele w czasach, gdy inwestycji było znacznie mniej i o opóźnienia martwił się w niewielkim stopniu. Dziś uważa, że to właśnie harmonogram i to, która firma zagwarantuje terminową dostawę, będą głównym kryterium wyboru.

Jeżeli nastawimy się na inwestycję, zamówimy sadzonki, a później okaże się, że jesteśmy opóźnieni o miesiąc czy dwa z sadzeniem, to praktycznie cały biznesplan pierwszoroczny jest zmarnowany. Opóźnienia w sadzeniu to najbardziej kosztowne błędy, jakie możemy popełnić w pierwszym roku.

Adam Borzęcki, Boryna

Konstrukcja stoi, sadzonki w chłodni, folii brak

Zbigniew Jarosz przytoczył przypadek sprzed dwóch lat. Konstrukcja tunelu stała, sadzonki czekały w chłodni, ale folia nie była założona i plantator spóźnił się z sadzeniem o trzy tygodnie. Adam Borzęcki przyznał, że nie zna sposobu zabezpieczenia się przed taką sytuacją, bo sam nigdy jej nie doświadczył. Wszystkie inwestycje, łącznie z zakładaniem folii, gospodarstwo prowadzi we własnym zakresie. W pierwszym roku nauczył go tego kolega, a w kolejnych latach wszystko robił już sam. Dlatego najważniejsze jest dla niego to, żeby części i folia dotarły na czas.

Od strony redakcji dodajmy, że przed takim scenariuszem zabezpiecza przede wszystkim umowa. Termin montażu folii i bram warto zapisać jako osobny etap harmonogramu, z karą umowną za zwłokę, a cały harmonogram zgrać z terminem dostawy sadzonek. Więcej o tym w części o umowie.

Umowa na tunele, czytać czy ufać?

Zbigniew Jarosz zapytał, czego pilnować w umowie, harmonogramu, kar za opóźnienia, zakresu gwarancji, części zamiennych czy serwisu. Adam Borzęcki przyznał szczerze, że przy kolejnych inwestycjach nie analizował umowy szczegółowo. Z dostawcą, z którym współpracował od lat, warunki były zawsze dokładnie omówione wcześniej, a przysłana do podpisu umowa potwierdzała uzgodnione ustalenia i kwotę. Obie strony wiedziały, co i za ile powstaje.

Takie podejście ma sens w określonej sytuacji. Gdy plantator po raz kolejny podpisuje z tym samym, sprawdzonym wykonawcą podobną umowę na podobnych warunkach, a obie strony mają do siebie zaufanie zbudowane na wcześniejszych realizacjach, drobiazgowa analiza każdego zapisu przestaje być konieczna. Przy pierwszej inwestycji i z nowym wykonawcą jest odwrotnie. Wtedy dokładne przeczytanie umowy to rzecz kluczowa.

Proponuję, żebyście każdą umowę przeczytali.

dr hab. Zbigniew Jarosz, prof. Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie

Co sprawdzić w umowie na tunele przed podpisaniem? Uwagi redakcji

Umowę na budowę tuneli trzeba przeczytać w całości, razem ze wszystkimi załącznikami i ogólnymi warunkami wykonawcy, a przed jej zawarciem i podpisaniem skonsultować z prawnikiem. To wydatek rzędu kilkuset złotych przy inwestycji liczonej w setkach tysięcy. Poniżej zebraliśmy elementy, na które warto zwrócić uwagę. To informacje ogólne, które nie zastępują porady prawnej dopasowanej do konkretnej umowy.

Uwaga: przywołane przepisy pochodzą z Kodeksu Cywilnego. Ich zastosowanie zależy od treści konkretnej umowy i statusu stron, dlatego ostateczną ocenę zapisów należy zostawić prawnikowi. Niniejszy tekst nie stanowi porady prawnej, jest tylko próbą zwrócenia uwagi na najważniejsze zagadnienia.

Jaki to rodzaj umowy?

Jeśli firma tylko dostarcza materiał, a plantator buduje sam, zwykle jest to umowa sprzedaży (art. 535 Kodeksu cywilnego). Jeśli wykonawca dostarcza materiał i buduje gotowy tunel, umowa ma cechy umowy o dzieło (art. 627 k.c.) albo umowy mieszanej. Od rodzaju umowy zależą przepisy o odpowiedzialności za wady i o odstąpieniu od umowy, dlatego warto, żeby z treści jasno wynikało, co jest przedmiotem zobowiązania wykonawcy.

Przedmiot umowy i specyfikacja techniczna

Co nie jest zapisane w umowie, tego w praktyce nie ma. Specyfikacja powinna obejmować liczbę naw, ich szerokość, wysokość i długość, rodzaj i grubość profili oraz ich zabezpieczenie antykorozyjne, rodzaj folii z grubością, stopniem rozproszenia i ewentualną odpornością na siarkę, rodzaj bram i system wietrzenia, a także rynny i inne wyposażenie, jeśli wchodzą w zakres. Załącznikiem powinien być projekt rozmieszczenia tuneli na działce, najlepiej przygotowany na podstawie pomiaru geodety.

Harmonogram z osobnymi etapami

Zamiast jednej daty zakończenia warto zapisać terminy poszczególnych etapów: dostawy materiału, montażu konstrukcji, montażu folii i bram oraz odbioru końcowego. Termin, w którym tunel ma być gotowy do sadzenia, powinien wynikać z planowanej daty dostawy sadzonek. W umowie warto też określić, co plantator musi przygotować wcześniej, na przykład wyrównany teren i dojazd, bo opóźnienie po jego stronie może zwolnić wykonawcę z odpowiedzialności za termin.

Kary umowne za zwłokę

Kara umowna (art. 483 k.c.) to z góry określona kwota za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, na przykład za każdy dzień zwłoki w montażu. Należy się bez względu na wysokość szkody (art. 484 § 1 k.c.). Jeśli szkoda może być większa niż kara, a przy przesuniętym sadzeniu łatwo o to, w umowie trzeba wyraźnie zastrzec prawo dochodzenia odszkodowania przewyższającego karę. Kara rażąco wygórowana może zostać przez sąd zmniejszona (art. 484 § 2 k.c.), więc jej wysokość powinna być rozsądna. Warto ustalić też górny limit kar.

Zaliczka czy zadatek?

To dwie różne rzeczy. Zaliczka to część zapłaty z góry, która w razie niewykonania umowy podlega zwrotowi. Zadatek (art. 394 k.c.) działa inaczej: jeśli jedna ze stron nie wykona umowy, druga może od niej odstąpić bez wyznaczania dodatkowego terminu i zachować otrzymany zadatek albo żądać sumy dwukrotnie wyższej. W umowie trzeba wprost napisać, czy wpłata jest zaliczką, czy zadatkiem. Harmonogram płatności dobrze jest powiązać z wykonanymi etapami, na przykład z dostawą materiału i z odbiorem montażu.

Odbiór i protokół

Zakończenie prac powinno być potwierdzone protokołem odbioru, w którym wpisuje się zauważone usterki i termin ich usunięcia. Płatność końcową najlepiej uzależnić od podpisania protokołu bez zastrzeżeń albo od usunięcia usterek. Protokół jest też podstawowym dowodem przy późniejszych reklamacjach.

Rękojmia i gwarancja

Rękojmia za wady wynika z przepisów (art. 556 i nast. k.c., a przy umowie o dzieło odpowiednio z art. 638 k.c.). Jeśli kupujący nie jest konsumentem, strony mogą ją w umowie ograniczyć albo wyłączyć (art. 558 § 1 k.c.), więc trzeba sprawdzić, czy umowa tego nie robi. Gwarancja jest dobrowolna, a jej zakres określa dokument gwarancyjny (art. 577 k.c.). Warto sprawdzić, czego dotyczy: konstrukcji, folii, bram, oraz jakie zawiera wyłączenia, na przykład wiatr powyżej określonej prędkości, stosowanie środków siarkowych czy montaż wykonany samodzielnie przez plantatora. Gwarancja na folię często pochodzi od jej producenta i jest liczona w sezonach.

Odstąpienie od umowy i siła wyższa

Przy zwłoce wykonawcy w umowie wzajemnej przepisy pozwalają wyznaczyć mu dodatkowy termin z zagrożeniem odstąpienia (art. 491 k.c.), a przy umowie o dzieło zastosowanie może mieć także art. 635 k.c. Bezpieczniej jest jednak zapisać w umowie wprost, w jakich sytuacjach i w jakim terminie plantator może od niej odstąpić (art. 395 k.c.). Warto też sprawdzić definicję siły wyższej. Zbyt szeroka, obejmująca na przykład zwykłe opóźnienia u dostawców wykonawcy, może w praktyce zwolnić go z odpowiedzialności za termin.

Ogólne warunki, załączniki i forma zmian

Ogólne warunki wykonawcy wiążą plantatora, jeśli zostały mu doręczone przed zawarciem umowy (art. 384 § 1 k.c.). Trzeba więc poprosić o wszystkie załączniki i je przeczytać. Jeśli treść umowy jest sprzeczna z ogólnymi warunkami, strony są związane umową (art. 385 § 1 k.c.). Ustalenia z rozmów, maili i telefonów trzeba wpisać do umowy. Jeśli umowa zastrzega formę pisemną dla zmian, to zmiana uzgodniona ustnie lub mailem może nie być skuteczna (art. 77 § 1 k.c.).

Inwestycja z dofinansowaniem

Gdy tunele są finansowane ze środków publicznych, umowa z wykonawcą, faktury i wykonane obiekty muszą odpowiadać zatwierdzonemu projektowi. Zmiana parametrów w okresie, w którym beneficjent jest związany warunkami dofinansowania, może grozić zwrotem środków. Doświadczenie Adama Borzęckiego, opisane niżej, dobrze pokazuje, że błąd zapisany w projekcie zostaje z gospodarstwem na kilka lat.

Reklamacje, konstrukcja rzadko jest problemem.

Adam Borzęcki nigdy nie reklamował konstrukcji tuneli. Jak mówi, idea tunelu może być skomplikowana, ale sama konstrukcja jest bardzo prosta. Reklamacje dotyczą raczej uszkodzeń. Jego zdaniem porwana folia prawie nigdy nie jest winą samej folii, tylko tego, że nie była dobrze naciągnięta albo coś zostało źle wykonane przy montażu. Częściej niż o wadach konstrukcji słyszy się o problemach z terminowością.

DCIM105MEDIADJI_0492.JPG

Jak sprawdzić wykonawcę tuneli przed zamówieniem?

Najprostszą drogą jest zapytanie znajomych plantatorów, którzy budowali tunele, jak przebiegła współpraca i czy firma wywiązała się z ustaleń. Adam Borzęcki zauważa, że podobnie jak w nawadnianiu, na rynku działa kilka głównych firm tunelowych, jego zdaniem cztery albo pięć. Według niego takie firmy dbają o swoją renomę i rzadko zaliczają wpadki.

Bardziej bym się bał nowych podmiotów, które nie mają historii, które będą się uczyć, dopiero zaczynają. Też może być w porządku, ale tu ryzyko jest większe.

Adam Borzęcki, Boryna

Pytając o referencje, warto zapytać nie tylko o jakość konstrukcji, ale przede wszystkim o dotrzymanie terminów i o to, jak firma reagowała, gdy coś poszło nie tak. Dobrze jest też obejrzeć tunele postawione przez danego wykonawcę kilka sezonów wcześniej.

Błąd Adama Borzęckiego tunel o długości 360 metrów

Zapytany o własne błędy przy wyborze tuneli, Adam Borzęcki wskazał zbyt długie nawy. Tunel, w którym nagrywano rozmowę, był najdłuższą konstrukcją w gminie Czerwińsk i miał 360 metrów. Nie chodziło o rekord. Inwestycja była realizowana z dofinansowaniem i w takim kształcie złożono projekt. Właściciele wiedzieli, że to za długo, ale nie chcieli zmieniać projektu, żeby nie narazić się na zarzuty przy rozliczeniu.

Gospodarstwo poczekało, aż minie okres związania warunkami dofinansowania, i dopiero wtedy przebudowało tunele tak, jak powinny wyglądać od początku. Tunel o długości 360 metrów podzielono nie na dwa, ale na trzy, tak żeby każda nawa miała około 120 metrów. Podział na dwa dałby nawy po 180 metrów, czyli wciąż za długie.

Nawa powyżej stu pięćdziesięciu metrów jest ryzykowna. Do stu pięćdziesięciu metrów to jest nawa odpowiednia. Dłuższe nawy będą już trudne, będzie tam ciężej z przędziorkami, ciężej z upałami.

Adam Borzęcki, Boryna

Zbigniew Jarosz wyjaśnił, że chodzi o termikę, czyli o utrzymanie odpowiedniego klimatu w tunelu. W odcinku 7 Mateusz Antas z AZ Tunel wskazywał 100 metrów jako długość idealną. Z obu wypowiedzi wynika praktyczna wskazówka: do 100 metrów to długość optymalna, do około 150 metrów jeszcze akceptowalna, a powyżej tej granicy problemy z klimatem i szkodnikami rosną. Rzetelna firma tunelowa powinna to plantatorowi wyjaśnić już na etapie planowania.

Jeśli macie pytania do Adama Borzęckiego, do Zbigniewa Jarosza albo do partnerów cyklu, dzwońcie i piszcie. Telefony do ekspertów znajdziecie na planszy na końcu filmu.

Podsumowanie

  • Zbierając oferty na tunele, porozmawiaj z kilkoma firmami. Ważniejsze od ceny jest to, kto rzetelnie doradza i pomaga uniknąć błędów nowicjusza.
  • Przy podobnych cenach wybieraj wykonawcę, który zagwarantuje termin i dopasuje się do twojego sposobu budowy: pod klucz, z instruktorem albo z monterem.
  • Terminowość to dziś najważniejszy parametr. Opóźnienie sadzenia o miesiąc czy dwa może przekreślić biznesplan pierwszego roku.
  • Zgraj harmonogram budowy z terminem dostawy sadzonek. Montaż folii i bram zapisz jako osobny etap z własnym terminem.
  • Przy pierwszej inwestycji i z nowym wykonawcą przeczytaj umowę w całości, z załącznikami, i skonsultuj ją z prawnikiem przed podpisaniem.
  • W umowie zapisz dokładną specyfikację tuneli, harmonogram etapów, protokół odbioru i płatności powiązane z etapami.
  • Ustal kary umowne za zwłokę i zastrzeż prawo dochodzenia odszkodowania przewyższającego karę.
  • Rozróżnij zaliczkę i zadatek. W umowie wprost nazwij, czym jest wpłata.
  • Sprawdź, czy umowa nie ogranicza rękojmi, oraz jakie są warunki i wyłączenia gwarancji, także przy samodzielnym montażu.
  • Pytaj innych plantatorów o doświadczenia z wykonawcą, zwłaszcza o dotrzymanie terminów. Nowe firmy bez historii to większe ryzyko.
  • Projektuj nawy do 100 metrów, a najwyżej do około 150 metrów. Dłuższe trudniej przewietrzyć i chronić przed przędziorkiem.
  • Przy inwestycji z dofinansowaniem dopracuj projekt przed złożeniem wniosku. Zmiana parametrów w okresie związania warunkami może być ryzykowna.

Najczęściej zadawane pytania

Czy przy wyborze wykonawcy tuneli najważniejsza jest cena?

Według Adama Borzęckiego nie. Ważniejsze jest to, kto rzetelnie doradza, pomaga uniknąć błędów i dotrzyma terminu. Przy podobnych cenach o wyborze powinna decydować terminowość i dopasowanie do sposobu budowy.

Dlaczego terminowość budowy tuneli jest tak ważna?

Bo opóźnienie sadzenia o miesiąc czy dwa może przekreślić wynik pierwszego roku. Sadzonki zamawia się z wyprzedzeniem, więc harmonogram budowy, łącznie z montażem folii, musi być zgrany z terminem ich dostawy.

Czy trzeba czytać umowę z wykonawcą tuneli?

Przy pierwszej inwestycji i z nowym wykonawcą zdecydowanie tak, w całości i z załącznikami, najlepiej z konsultacją prawnika przed podpisaniem. Przy kolejnej podobnej umowie z tym samym, sprawdzonym wykonawcą zaufanie obu stron może zastąpić drobiazgową analizę, ale wciąż warto sprawdzić, czy zmieniły się kluczowe warunki.

Co powinno się znaleźć w umowie na budowę tuneli?

Przede wszystkim:

  • dokładna specyfikacja tuneli i projekt rozmieszczenia,
  • harmonogram z osobnymi etapami, w tym montażem folii,
  • kary umowne za zwłokę, warunki płatności, zaliczka lub zadatek,
  • protokół odbioru, rękojmia, gwarancja i zasady odstąpienia od umowy.

Jak sprawdzić wiarygodność firmy tunelowej?

Zapytać plantatorów, którzy z nią budowali, zwłaszcza o dotrzymanie terminów. Warto obejrzeć tunele postawione kilka sezonów wcześniej. Firmy z długą historią na rynku są zwykle bezpieczniejszym wyborem niż nowe podmioty.

Jak długa może być nawa tunelu do upraw jagodowych?

Optymalnie do 100 metrów, a najwyżej do około 150 metrów. Dłuższe nawy trudniej przewietrzyć, mocniej się nagrzewają i łatwiej w nich o problemy z przędziorkiem.

Opracowanie: Albert Zwierzyński, Doradca Jagodowy, 18 listopad 2026

17 listopada 2026
Wszelkie Prawa Zastrzeżone © 2026 Doradca Jagodowy | Realizacja i projekt strony: Artyści Reklamy